Kalbinizin sesini dinleyin, kalp sağlığınızı ihmal etmeyin!

Kalbinizin sesini dinleyin, kalp sağlığınızı ihmal etmeyin!

Dünya Sağlık Örgütü'nün verilerine göre her yıl neredeyse 18 milyon kişi kalp rahatsızlıklarına bağlı hastalıklardan hayatını kaybediyor. Türkiye'ye ait veriler incelendiğinde de her sene yaklaşık 200 kişinin ölüm sebebinin kalp krizi olduğu görülüyor. Bu yıl 12-18 Nisan tarihlerine denk gelen Kalp Sağlığı Haftası kapsamında kalbimizi korumak için neler yapabileceğimizi hatırlayalım. 

Yaygın kalp rahatsızlıkları neler?

İnsan sağlığını tehdit eden rahatsızlıkların başında kalp hastalıkları geliyor. Bunların arasında en yaygınları koroner arter, mitral kapak ve aort kapak hastalıkları, aort anevrizmaları ve ASD (Atriyal septal defekt).

Koroner arter hastalıkları kalbi çevreleyen koroner atardamarların çeşitli sebeplerden ötürü daralması veya tıkanması sonucu ortaya çıkıyor. Buna bağlı olarak kalp kası dokusu görevini yerine getiremiyor ve doku hasarı oluşuyor. Sol göğüsten başlayıp çeneye yayılarak sıkıştıran ağrılar bu rahatsızlığın başlıca belirtilerinden. Bunun yanında çarpıntı, nefes darlığı ve terleme gibi belirtiler de bu rahatsızlığa işaret ediyor olabilir. Hastalığı tedavi ederken bypass, stent veya balon takılması gerekebiliyor ya da ilaç tedavisi uygulanıyor.

Kalbin sol karıncığı ve sol kapakçığı arasında bulunan mitral kapaktaki darlık veya yetmezlik romatizmal, dejeneratif veya iskemik rahatsızlıklara sebep oluyor. Gece uykudan uyandıran nefes darlığı, efor düşmesi veya çarpıntı bu hastalık sonucu oluşan şikayetler arasında. Hastanın durumuna göre farklı tedavi yöntemleri bulunuyor. Mitral kapak yapısında bozukluk olan hastalar için ameliyat önerilirken kapakta sadece çökme oluşmuş hastalar için çeşitli yöntemler mevcut. Bununla birlikte rahatsızlığı ileri seviyede olmayan kişiler spor yapmak gibi normal aktivitelerine devam edebiliyor.

Aort kapak hastalıkları darlık ve yetmezlik olarak iki farklı sebepten kaynaklanıyor. Aort kapağında oluşan kireçlenme aort kapak darlığına sebep olurken kapak dokusunda zayıflama aort yetmezliği olarak biliniyor. Baş dönmesi, bayılma veya nefes darlığı diğer kalp hastalıkları gibi bu rahatsızlıkta da başlıca belirtiler arasında. Genellikle kapak değişimi ameliyatıyla tedavi edilen bu rahatsızlığın tanısı ekokardiyografi aracıyla konuluyor. Aort damarında oluşan genişlemeler aort anevrizması olarak biliniyor. Bu genişlemelere aort kapak darlığı veya yetmezliği de eklenince nefes darlığı gibi belirtiler oluşuyor. Damarda oluşan anevrizmaların hayati riskleri var. Damarın genişlemesi sonucu patlama ya da damar içi yırtıklar ölümle sonuçlanabilir.

Halk arasında kalp deliği olarak bilinen ASD iki kulakçık arasındaki duvarda oluşan deliğe deniyor. Genellikle küçük yaşlarda kendiliğinden kapanan bu delik bazı vakalarda ileri yaşlara kadar sürüyor. Bu gibi durumlarda hastalığın gidişatına, deliğin büyüklüğüne ve akciğer atardamarının basıncına göre uygulanan çeşitli tedavi yöntemleri mevcut. Hastalığın yaygın belirtileri arasında çabuk yorulma ve halsizlik var.

Nefes darlığı ve çabuk yorulma kalp hastalıklarında sık görülen belirtiler arasında.
Nefes darlığı ve çabuk yorulma kalp hastalıklarında sık görülen belirtiler arasında.

Ummadık taş kalbinize gelebilir

Sigara içmek, obezite ya da hareketsiz bir yaşam tarzına sahip olmak kalp rahatsızlıklarına yol açan sebeplerden. Bu sağlıksız alışkanlık ve yaşam tarzlarının yanında hiç beklemediğiniz şeyler de kalbinize zarar verebilir.

Diş çürüğü halihazırda can sıkıcı bir sağlık sorunuyken kalp kapakçığında problem olanlar için durum daha da zorlaşıyor. Diş çürüğü sebebiyle vücuda giren mikrop kalp kapakçığı düzgün çalışmayan kişilerde kalp kapakçığı enfeksiyonuna sebep oluyor. Sağlıklı insanların bu mikropla savaşabilme ihtimali yüksek. Kalp rahatsızlığı olanların ise çok daha dikkatli olması gerekiyor.

Hemen hemen her hastalığın yaygın belirtileri arasında olan öksürük şikayeti beklenmedik bir kalp sorunun habercisi olabilir. Aşırı sigara kullanımı veya soğuk algınlığı sonrası oluşan öksürük krizlerinin arkasında çeşitli sebepler var. Bunların tedavisi mümkün. Asıl tehlike tedaviye cevap vermeyen öksürükte. Bu tarz öksürüklerin sebebi kalp yetmezliği veya kalp kapak rahatsızlıklarının belirtisi olabilir. Kalp yetmezliği gibi sorunlar akciğerde ödem yaparak öksürük oluşturabiliyor.

Toplumda sıkça rastlanan mide yanmasının sebebi çoğunlukla sağlıksız besinler tüketmek ve düzensiz yeme alışkanlıklarından kaynaklanıyor. Özellikle yorgunluk sonrası baş gösteren karın ağrıları ve ilaç tedavisine cevap vermeyen mide sancıları durumunda kalp krizi riskini gözden geçirmekte fayda var.

Yağlı balıklardaki yağ asitleri, kalp rahatsızlıklarının önüne geçmekte birebir.
Yağlı balıklardaki yağ asitleri, kalp rahatsızlıklarının önüne geçmekte birebir.

Kalbe giden yol mideden geçiyor

Sağlıklı bir beslenme düzenine sahip olmak kalp sağlığı için büyük önem arz ediyor. Özellikle kalbe iyi gelen besinler olmakla birlikte bu besinleri farklı gıdalarla desteklemek çok önemli. Tek yönlü beslenme şekli çoğu durumda vücuda yarar sağlayamıyor.

● Düzenli balık tüketimi kalp sağlığı açısından değerli. Somon, ton, sardalya ve alabalık gibi yağlı balıklar omega-3 yağ asitleri bakımından zengin balık türleri arasında. Omega-3 yağ asitleri düzensiz kalp atışlarını ve plak oluşumunu engelleyerek damar tıkanıklığını önlüyor.

● Yağ asitlerine ek olarak kolesterolü dengede tutacak besinler de mevcut. Yulaf ezmesi içindeki lifler sayesinde başka besinlerden alınan kolesterolün bir kısmının dışkıyla atılmasını sağlıyor. Bu sayede kolesterol düzeyi dengede tutuluyor.

● İçinde hem sağlıklı yağ asitleri hem de lif olmasından ötürü kalp sağlığı için mühim olan besinlerin arasında yağlı tohumlar başı çekiyor. Badem, ceviz ve fındık gibi yağlı tohumları tuzsuz olarak tüketmek önemli.

● Zengin Akdeniz mutfağının vazgeçilmezi zeytinyağı da içerdiği doymamış yağ asitleri sayesinde hem kan kolesterol seviyesini hem de kan şekeri seviyesini düzenliyor.

● Kakao oranı oldukça yüksek olan bitter çikolata kalp basıncını dengeleyerek ve inflasmayonu azaltarak kalp sağlığını koruyor.

● Antioksidan açısından zengin olan yeşil çay da kalp sağlığı için önde gelen besinlerden.

● Yeşil çayın günde en az dört fincan tüketilmesi kalp hastalıkları riskini büyük ölçüde azaltmaya yarıyor.